gilam
Morfologik va sintaktik xususiyatlari
[tahrirlash]gi-lam
Aytilishi
[tahrirlash]Etimologiyasi
[tahrirlash]GILAM Bu ot 'odatda jundan toʻqilib, polga toʻshaladigan yoki devorga osiladigan buyum 'maʼnosini anglatib, ARSda [gelim] va [kelim] shakllarida choʻziq ū tovushi bilan (427), ТжРСda gilem shaklvda (102), OʻKAAQLda ham gshem shaklvda (160), OʻTILda esa gilam shaklida (190) keltirilgan. Koʻrinadiki, bu ot oʻzbek tiliga tojik tilidan olingan, ikkinchi boʻgʻindagi e(ye) tovushi oʻzbek tilvda a tovushiga almashtirilgan.
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (III-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.
\f. ..it — tuksizgilam, paloye
Maʼnoviy xususiyatlari
[tahrirlash]Maʼnosi
[tahrirlash]1 Odatda jun, ipakdan toʻqilib, yerga, polga toʻshaladigan yoki bezak uchun xona devor-lariga osib qoʻyiladigan uy jihozi; badiiy toʻqimachilik buyumi. ◆ Ipak gilam. Turkman gilami. yat Osti taxta pol boʻlgani holda, polning ustiga qizil gilam tashlangan, ikki yon devorga ham qizil gilamchalar qoqilgan edi. S. Ayniy . Qullar. ◆ Asl gilamlar toʻshalgan bu xonaning toʻrida hozir Ahmad Tanbal oʻti-ribdi. P. Qodirov, „Yulduzli tunlar“ .
2 koʻchma poet. Yer betini qoplab olgan maysa yoki gul. ◆ Choʻpon qoʻbuz chalib, mollarin yoydi Barqit gilam yozgan tepa, qirlarga. Uygʻun . ◆ Shamol maysalar orasida lola gilam-larini sshjiydi. Oybek, „O“ . v. shabadalar.
3 sprt. Kurash tushiladigan sport an-jomi; tatami. ◆ Gilamda yengil vaznli polvonlar kurashmoqdalar.
Sinonimlari
[tahrirlash]Antonimlari
[tahrirlash]ГИЛАМ. Oʻzbek tilining izohli lugʻati (2022) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q.Adabiyotlar roʻyxati.
Tarjimalari
[tahrirlash]Ruscha ru
gilam
ковёр; // ковровый; ◆ taqir ~ ковёр без ворса; ◆ ~ (nusxa) doʻppi ковровая тюбетейка; ◆ dalada oʻt ~ (или ◆ ~day ) boʻlib yotibdi поле покрыто ковром трав; ◆ uchar ~ ковёр-самолёт; ◆ ~ toʻqimoq ткать ковёр, ◆ zar ~, zar-zar ~ , ◆ koʻtaray desam ogʻir ~ загадка ковёр шитый-расшитый золотом, и он такой тяжёлый, что мне не поднять его (земля и растительность на ней).